„Spanie bez poduszki” to porada, która często pojawia się w mediach społecznościowych oraz grupach poświęconych zdrowiu. Niektórzy twierdzą, że dzięki temu pozbyli się bólu karku, podczas gdy u innych sytuacja się pogorszyła. Kto ma rację? Jak to często bywa w kwestiach zdrowotnych, odpowiedź brzmi: to zależy. Wyjaśniamy, kiedy takie rozwiązanie może pomóc, kiedy może zaszkodzić i jak wypróbować je w bezpieczny sposób.
Rola poduszki
Zadaniem poduszki jest utrzymanie kręgosłupa szyjnego w jednej linii z resztą kręgosłupa podczas snu. Jej optymalna wysokość zależy od pozycji, w jakiej śpisz, oraz od odległości między głową a materacem. Jeśli poduszka jest zbyt wysoka lub zbyt niska, szyja pozostaje przez wiele godzin w nienaturalnym wygięciu, co może prowadzić do sztywności, bólu i uczucia mrowienia.
Potencjalne korzyści ze spania bez poduszki
Spanie na brzuchu. Osoby śpiące na brzuchu często trzymają głowę odwróconą w bok, co powoduje nadmierne wyprostowanie lub skręcenie szyi. Gruba poduszka jeszcze bardziej pogarsza tę pozycję; rezygnacja z niej (lub używanie bardzo cienkiej poduszki) może zmniejszyć napięcie.
Spanie na plecach na miękkim materacu. Jeśli materac jest miękki i ciało się w niego zapada, wysoka poduszka może powodować zbyt mocne zgięcie szyi. W takim przypadku bardzo cienka poduszka – lub jej całkowity brak – może pomóc w zachowaniu prawidłowego ułożenia kręgosłupa.
Mniej zmarszczek sennych. Niektórzy dermatolodzy sugerują, że dociskanie twarzy do poduszki podczas snu na boku może przyczyniać się do powstawania tzw. zmarszczek sennych, choć dowody na poparcie tej tezy są ograniczone.
Uczucie chłodu. Osoby, którym podczas snu często jest gorąco, mogą odczuwać większy komfort, rezygnując z poduszki.
Warto zaznaczyć, że istnieje niewiele badań naukowych na ten temat, a korzyści mogą być bardzo indywidualne.
Przeciwwskazania i ryzyko
Spanie na boku. Jest to najpopularniejsza pozycja podczas snu, która najbardziej wymaga użycia poduszki. Między ramieniem a głową powstaje przestrzeń, którą trzeba wypełnić; w przeciwnym razie szyja będzie przez całą noc przechylona w jedną stronę, co prowadzi do bólu.
Istniejące już dolegliwości bólowe w obrębie szyi lub górnego odcinka kręgosłupa. Nagła zmiana nawyków może zaostrzyć objawy. Refluks żołądkowo-przełykowy. Lekkie uniesienie głowy i tułowia może przynieść ulgę; spanie całkowicie na płasko bywa przyczyną nasilenia zgagi.
Bezdech senny lub chrapanie. Niektórym osobom lekkie uniesienie głowy ułatwia oddychanie.
Choroby układu oddechowego lub sercowo-naczyniowego. Niektórym osobom wygodniej śpi się z głową ułożoną nieco wyżej.
Przepukliny, zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa szyjnego lub inne urazy. Takie przypadki powinny zostać skonsultowane z lekarzem lub specjalistą.
Jak spróbować tego bezpiecznie?
Wprowadzaj zmiany stopniowo: obniżaj wysokość powoli lub przez kilka tygodni używaj zwiniętego ręcznika bądź bardzo cienkiej poduszki.
Zwracaj uwagę na samopoczucie po przebudzeniu. Jeśli odczuwasz ból, sztywność, mrowienie w rękach lub bóle głowy, wróć do używania swojej dotychczasowej poduszki.
Dobierz poduszkę odpowiednią do swojej pozycji podczas snu: niższą, jeśli śpisz na brzuchu; średnią, gdy śpisz na plecach; a wyższą, jeśli śpisz na boku.
Zwróć również uwagę na materac – jest on równie ważny co poduszka.
Spanie bez poduszki może być korzystne dla niektórych osób – zwłaszcza tych, które śpią na brzuchu lub na plecach – jednak nie jest to rozwiązanie dla każdego. Jeśli cierpisz na przewlekły ból karku, odczuwasz mrowienie w rękach lub doznałeś urazu kręgosłupa szyjnego, przed zmianą nawyków skonsultuj się z lekarzem lub fizjoterapeutą.
Treści te mają charakter wyłącznie informacyjny.